دولت مجارستان در آخرین تغییرات برنامه ویزای سرمایهگذاری مهمان یا همان GIP، امکان دریافت اقامت از طریق خرید ملک به ارزش ۵۰۰,۰۰۰ یورو را حذف کرد. این تغییر، درست کمتر از شش ماه پس از آغاز این برنامه در جولای ۲۰۲۴ اجرایی شده است؛ خبر مربوط به آن نیز در روزنامه رسمی مجارستان در تاریخ ۲۰ دسامبر منتشر شده است.
برنامه GIP اکنون تنها دو روش برای دریافت اقامت مجارستان ارائه میدهد:
- سرمایهگذاری ۲۵۰,۰۰۰ یورویی در صندوقهای املاک تأییدشده
- کمک مالی ۱ میلیون یورویی به پروژههای آموزشی و فرهنگی عمومی
علت این تغییر چیست؟
به گفته متخصصان این حوزه، تغییر مذکور به دلیل شرایط جدید بازار مسکن در مجارستان ایجاد شده است. یکی از متخصصان در این رابطه چنین توضیح میدهد:
«در زمان طراحی برنامه ویزای سرمایهگذاری مهمان، شاید این تصمیم منطقی به نظر میرسید، اما اکنون با فشارهایی که بازار مسکن مجارستان با آن روبهرو است، شرایط تغییر کرده است.»
افزایش قیمت اجاره مسکن در مجارستان یکی از دلایلی است که دولت تصمیم گرفته تا از رقابت مستقیم خریداران و متقاضیان برنامه GIP یا همان گلدن ویزای مجارستان، با مردم محلی این کشور جلوگیری کند.
«آرماند آرتون»، رئیس و مدیرعامل شرکت آرتون کپیتال نیز تأکید دارد که این تغییر میتواند به حفظ ثبات بازار کمک کند. او در این باره چنین میگوید:
«تجربه کشورهای دیگر اروپایی مانند پرتغال، یونان و اسپانیا نشان داده است که خرید مستقیم ملک بدون نظارت، میتواند به افزایش قیمتها منجر شده و بحران مسکن برای مردم محلی به همراه داشته باشد. همچنین میتواند باعث کلاهبرداری از متقاضیان نیز شود.»
او اشاره میکند که تمرکز بر گزینه سرمایهگذاری در صندوقهای املاک مجارستان (به ارزش ۲۵۰ هزار یورو)، میتواند نظارت دولت بر نحوه سرمایهگذاری را بهبود بخشیده و کیفیت فرایند سرمایهگذاری و اخذ اقامت را افزایش دهد. با تغییرات تازه، دولت میتواند نظارت بهتری بر این داشته باشد که سرمایهگذاریها در بخشهای مسکونی انجام میشوند یا در بخشهای تجاری.
البته در این میان باید به این نکته نیز توجه داشت که دولت هنوز دلیل اصلی تغییر در برنامه GIP و حذف گزینه خرید ملک را به صورت رسمی اعلام نکرده است.
نگاهی به آینده
تنها صندوق تأییدشده در برنامه GIP مجارستان، صندوق Sprint است که شرکت آرتون کپیتال مجارستان را بهعنوان نماینده انحصاری خود منصوب کرده است؛ شرکت کنکاش نیز تنها نماینده مستقیم این شرکت در ایران است.
کارشناسان این صنعت معتقد هستند که حذف گزینه خرید ملک، میتواند از بروز مشکلاتی مانند افزایش کاذب قیمتها و نارضایتی عمومی جلوگیری کند.
یکی از کارشناسان چنین اظهار کرده است:
«اگر گزینه خرید مستقیم ملک باقی میماند، قیمت ملکهایی که اکنون ۳۵۰,۰۰۰ یورو ارزش دارند، به طور ناگهانی به ۵۰۰,۰۰۰ یورو افزایش پیدا میکرد. بیشک این موضوع فشار مضاعفی به بازار وارد میکرد.»
کارشناسان این تصمیم را یک تصمیم «منطقی» میدانند که هم از بازار مسکن حفاظت میکند و هم درعینحال، از تأثیرگذاری منفی بر بازار مسکن جلوگیری کرده و از بروز سوءاستفاده احتمالی، نارضایتی عمومی یا پوشش منفی رسانهای پیشگیری میکند.
یکی دیگر از افراد آگاه دررابطهبا این خبر نیز میگوید که تغییر مذکور بخشی از برنامهریزی اولیه دولت بوده است؛ او دراینرابطه چنین اظهار کرده است:
«از همان ابتدا، دولت تمرکز بیشتری روی گزینه صندوقهای سرمایهگذاری داشت، چرا که این روش با اهداف اقتصادی کشور هماهنگی بیشتری دارد.»
سایر تغییرات در برنامه
از دیگر تغییرات این برنامه میتوان به حذف شهروندان روس از برنامه GIP اشاره کرد. طبق اعلام منابع معتبر، اتباع روسیه و حتی افرادی که شهروندی دوم دارند، دیگر واجد شرایط این برنامه نیستند. این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که پیشازاین، اخذ اقامت برای آن دسته از شهروندان روسیهای که تابعیت مضاعف دارند، امکانپذیر بود.
به نظر میرسد این تصمیم، اقدامی موقتی برای حفاظت از اعتبار این برنامه باشد تا زمانی که دولت مجارستان سیاست قطعی خود را دراینرابطه اعلام کند؛ زیرا دولت هنوز بیانیهای رسمی در ارتباط با این موضوع ارائه نداده است.
تغییرات جدیدی که در برنامه ویزای سرمایهگذاری مهمان اعمال شده است، میتواند برای متقاضیان اقامت در مجارستان شفافیت و نظارت بیشتری را به همراه داشته باشد؛ این در حالی است که منافع اقتصادی کشور نیز به بهترین شکل تضمین میشود.